Khác biệt giữa bản sửa đổi của “Chua”

← Sửa đổi trước Sửa đổi sau →

Phiên bản lúc 10:03, ngày 26 tháng 4 năm 2025

(Proto-Mon-Khmer) /*ɟuʔ^[1]/^[cg1] → (Proto-Vietic) /*ɟɔːʔ^[2]/^[cg2] có vị hoặc mùi giống như chanh, giấm; (nghĩa chuyển) có tính axit, chứa nhiều axit; (nghĩa chuyển) giọng the thé, khó nghe (trái với ngọt)
vị chua

mì tôm chua cay

dưa muối chua

đầu vừa bết vừa chua

đồng chua nước mặn

khử chua

giọng chua ngoét
(Hán trung cổ) 註(chú) /t͡ɕɨo^H, ʈɨo^H/ ghi chú, chú thích; (nghĩa chuyển) nói thêm vào
chua nghĩa ở dưới

chua vào cho rõ

nói chua thêm vài câu

Từ cùng gốc

^
1. - (Khmer) ជូរ(/cuu/)
  - (Khmer) ម្ជូរ(/mcuu/) ("gia vị chua")
  - (Tà Ôi) /jɔʔ/
  - (Tà Ôi) (Ong) /ɟɔʔ/
  - (Tà Ôi) (Ngeq) /ɟuːʔ/
  - (Pa Kô) adyóq
  - (Cơ Tu) /kaɟuəʔ/
  - (Giẻ) /ɟɔʔ/
  - (Triêng) /ɟɔʔ/
  - (Hà Lăng) jùă
  - (Brâu) /ɟuː/
  - (Cùa) /ɟuaʔ/
^
1. - (Chứt) /ʔacua/ (Rục)
  - (Maleng) /coɔ⁴/ (Khả Phong)
  - (Maleng) /còɔʔ/ (Bro)
  - (Thavưng) /cûː/

Nguồn tham khảo

^ Shorto, H. L. (2006). A Mon-Khmer comparative dictionary (P. Sidwell, Ed.). Pacific Linguistics. Australia. PDF
^ Ferlus, M. (2007). Lexique de racines Proto Viet-Muong (Proto Vietic Lexicon) [Bản thảo không được công bố]. Mon-Khmer Etymological Database.

[2] 
(Khmer) ជូរ(/cuu/)

(Khmer) ម្ជូរ(/mcuu/) ("gia vị chua")

(Tà Ôi) /jɔʔ/

(Tà Ôi) (Ong) /ɟɔʔ/

(Tà Ôi) (Ngeq) /ɟuːʔ/

(Pa Kô) adyóq

(Cơ Tu) /kaɟuəʔ/

(Giẻ) /ɟɔʔ/

(Triêng) /ɟɔʔ/

(Hà Lăng) jùă

(Brâu) /ɟuː/

(Cùa) /ɟuaʔ/

[2] (Khmer) ជូរ(/cuu/)

(Khmer) ម្ជូរ(/mcuu/) ("gia vị chua")

(Tà Ôi) /jɔʔ/

(Tà Ôi) (Ong) /ɟɔʔ/

(Tà Ôi) (Ngeq) /ɟuːʔ/

(Pa Kô) adyóq

(Cơ Tu) /kaɟuəʔ/

(Giẻ) /ɟɔʔ/

(Triêng) /ɟɔʔ/

(Hà Lăng) jùă

(Brâu) /ɟuː/

(Cùa) /ɟuaʔ/

[3] (Khmer) ជូរ(/cuu/)

[4] (Khmer) ម្ជូរ(/mcuu/) ("gia vị chua")

[5] (Tà Ôi) /jɔʔ/

[6] (Tà Ôi) (Ong) /ɟɔʔ/

[7] (Tà Ôi) (Ngeq) /ɟuːʔ/

[8] (Pa Kô) adyóq

[9] (Cơ Tu) /kaɟuəʔ/

[10] (Giẻ) /ɟɔʔ/

[11] (Triêng) /ɟɔʔ/

[12] (Hà Lăng) jùă

[13] (Brâu) /ɟuː/

[14] (Cùa) /ɟuaʔ/

[4] 
(Chứt) /ʔacua/ (Rục)

(Maleng) /coɔ⁴/ (Khả Phong)

(Maleng) /còɔʔ/ (Bro)

(Thavưng) /cûː/

[16] (Chứt) /ʔacua/ (Rục)

(Maleng) /coɔ⁴/ (Khả Phong)

(Maleng) /còɔʔ/ (Bro)

(Thavưng) /cûː/

[17] (Chứt) /ʔacua/ (Rục)

[18] (Maleng) /coɔ⁴/ (Khả Phong)

[19] (Maleng) /còɔʔ/ (Bro)

[20] (Thavưng) /cûː/

[21] (Khmer) ជូរ(/cuu/)

(Khmer) ម្ជូរ(/mcuu/) ("gia vị chua")

(Tà Ôi) /jɔʔ/

(Tà Ôi) (Ong) /ɟɔʔ/

(Tà Ôi) (Ngeq) /ɟuːʔ/

(Pa Kô) adyóq

(Cơ Tu) /kaɟuəʔ/

(Giẻ) /ɟɔʔ/

(Triêng) /ɟɔʔ/

(Hà Lăng) jùă

(Brâu) /ɟuː/

(Cùa) /ɟuaʔ/

[22] (Khmer) ជូរ(/cuu/)

[23] (Khmer) ម្ជូរ(/mcuu/) ("gia vị chua")

[24] (Tà Ôi) /jɔʔ/

[25] (Tà Ôi) (Ong) /ɟɔʔ/

[26] (Tà Ôi) (Ngeq) /ɟuːʔ/

[27] (Pa Kô) adyóq

[28] (Cơ Tu) /kaɟuəʔ/

[29] (Giẻ) /ɟɔʔ/

[30] (Triêng) /ɟɔʔ/

[31] (Hà Lăng) jùă

[32] (Brâu) /ɟuː/

[33] (Cùa) /ɟuaʔ/

[34] (Chứt) /ʔacua/ (Rục)

(Maleng) /coɔ⁴/ (Khả Phong)

(Maleng) /còɔʔ/ (Bro)

(Thavưng) /cûː/

[35] (Chứt) /ʔacua/ (Rục)

[36] (Maleng) /coɔ⁴/ (Khả Phong)

[37] (Maleng) /còɔʔ/ (Bro)

[38] (Thavưng) /cûː/

[ref-sho2006-1] Shorto, H. L. (2006). A Mon-Khmer comparative dictionary (P. Sidwell, Ed.). Pacific Linguistics. Australia. PDF

[ref-fer2007-3] Ferlus, M. (2007). Lexique de racines Proto Viet-Muong (Proto Vietic Lexicon) [Bản thảo không được công bố]. Mon-Khmer Etymological Database.

[1]

[cg1]

[2]

[cg2]

@@ Dòng 1: / Dòng 1: @@
-# {{w|proto-mon-khmer|/*ɟuʔ{{ref|sho2006}}/|}}{{cog|{{list|{{w|Khmer|{{rubyM|ជូរ|/cuu/}}}}|{{w|Khmer|{{rubyM|ម្ជូរ|/mcuu/}}|gia vị chua}}|{{w|Ta'Oi|/jɔʔ/}}|{{w|Ong|/ɟɔʔ/}}|{{w|Ngeq|/ɟuːʔ/}}|{{w|Pacoh|adyóq}}|{{w|Katu|/kaɟuəʔ/}}|{{w|Jeh|/ɟɔʔ/}}|{{w|Tarieng|/ɟɔʔ/}}|{{w|Halang|jùă}}|{{w|Brao|/ɟuː/}}|{{w|Cua|/ɟuaʔ/}}}}}} → {{w|Proto-Vietic|/*ɟɔːʔ{{ref|fer2007}}/|}}{{cog|{{list|{{w|Chứt|/ʔacua/}} (Rục)|{{w|Maleng|/coɔ⁴/}} (Khả Phong)|{{w|Maleng|/còɔʔ/}} (Bro)|{{w|Thavung|/cûː/}}}}}} có vị hoặc mùi giống như chanh, giấm; {{chuyển}} có tính axit, chứa nhiều axit; {{chuyển}} giọng the thé, khó nghe (trái với '''[[ngọt]]''')
+# {{etym|proto-mon-khmer|/*ɟuʔ{{ref|sho2006}}/|}}{{cog|{{list|{{w|Khmer|{{rubyM|ជូរ|/cuu/}}}}|{{w|Khmer|{{rubyM|ម្ជូរ|/mcuu/}}|gia vị chua}}|{{w|Ta'Oi|/jɔʔ/}}|{{w|Ong|/ɟɔʔ/}}|{{w|Ngeq|/ɟuːʔ/}}|{{w|Pacoh|adyóq}}|{{w|Katu|/kaɟuəʔ/}}|{{w|Jeh|/ɟɔʔ/}}|{{w|Tarieng|/ɟɔʔ/}}|{{w|Halang|jùă}}|{{w|Brao|/ɟuː/}}|{{w|Cua|/ɟuaʔ/}}}}}} → {{etym|Proto-Vietic|/*ɟɔːʔ{{ref|fer2007}}/|}}{{cog|{{list|{{w|Chứt|/ʔacua/}} (Rục)|{{w|Maleng|/coɔ⁴/}} (Khả Phong)|{{w|Maleng|/còɔʔ/}} (Bro)|{{w|Thavung|/cûː/}}}}}} có vị hoặc mùi giống như chanh, giấm; {{chuyển}} có tính axit, chứa nhiều axit; {{chuyển}} giọng the thé, khó nghe (trái với '''[[ngọt]]''')
 #: vị '''chua'''
 #: [[mì]] tôm '''chua''' cay
@@ Dòng 7: / Dòng 7: @@
 #: khử '''chua'''
 #: giọng '''chua''' ngoét
-# {{w|hán trung|{{ruby|註|chú}} {{nb|/t͡ɕɨo{{s|H}}, ʈɨo{{s|H}}/}}|}} ghi chú, chú thích; {{chuyển}} nói thêm vào
+# {{etym|hán trung|{{ruby|註|chú}} {{nb|/t͡ɕɨo{{s|H}}, ʈɨo{{s|H}}/}}|}} ghi chú, chú thích; {{chuyển}} nói thêm vào
 #: '''chua''' nghĩa [[ở]] dưới
 #: '''chua''' [[vào]] cho rõ